Giới thiệu chung

Thứ sáu - 15/12/2017 09:15    

A. GIỚI THIỆU CHUNG VỀ PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC SỚM MONTESSORI

Phương pháp giáo dục Montessori, được phát triển bởi Tiến sĩ Maria Montessori – một nhà giáo dục vĩ đại người Italia. Là phương pháp khuyến khích trẻ phát huy tính tự lập, khơi dậy niềm vui học tập, sáng tạo và thử thách; háo hức khám phá và tự giải quyết vấn đề; tính kỷ luật và sự tự tin mạnh mẽ, giúp cho trẻ định hình những thói quen, tính cách tốt để trở thành con người đúng mực.

Các nhà giáo dục người Đức đã nói về nhà giáo dục Montessori như sau: “Chỉ có duy nhất phương pháp giáo dục Montessori có thể vượt qua sự khác biệt về lãnh thổ, thế giới quan, tôn giáo để nhanh chóng được phổ biến trên thế giới.” Hiện nay có trên 100.000 trường Montessori trên toàn thế giới, nhiều vĩ nhân, nhà khoa học, chính trị gia… theo học phương pháp này ở thời kỳ đầu.

Sở dĩ phương pháp giáo dục Montessori có thể gây ảnh hưởng tới toàn bộ hệ thống giáo dục trên thế giới là do bà dựa trên cơ sở đúc kết những tư tưởng giáo dục theo chủ nghĩa tự nhiên của Rousseau, Pestalozzi, Froebel để hình thành quan điểm về trẻ em mang tính cách mạng của riêng mình. Bà cho rằng, từ khi sinh ra trẻ em đã có một “sức sống nội tại” rất tích cực và không ngừng phát triển. Nó mang trong mình sức mạnh vô biên. Nhiệm vụ của giáo dục là giúp trẻ em phát huy được “sức sống nội tại” đó để nó phát triển một cách tự nhiên và tự do theo một quy luật riêng.

Bà cho rằng, không nên đối xử với trẻ em như thể chúng là một vật thể, mà nên đối xử với chúng như con người. Trẻ em không phải cái kho để người lớn và thầy cô giáo nhồi nhét mọi thứ vào. Trẻ em không phải là sáp hoặc bùn để có thể nhào nặn tùy ý, không phải tấm gỗ có thể khắc gì lên trên cũng được, không phải cái cây để cha mẹ và thầy cô giáo vun trồng, cũng không phải loài vật được nuôi dưỡng. Trẻ em là người có sức sống, năng động, hoạt bát và luôn phát triển. Các nhà giáo dục, thầy cô giáo và cha mẹ nên quan sát và nghiên cứu trẻ em thật kỹ lưỡng, tìm hiểu thế giới nội tâm của chúng, phát hiện “bí mật thời thơ ấu”, phải yêu thương trẻ em, tôn trọng tính cách của chúng, giúp trí não, tinh thần, thân thể và tính cách của trẻ phát triển tự nhiên.

Sự hình thành các năng lực cơ bản ở trẻ em trong những năm đầu đời cực kỳ quan trọng - không đơn thuần là học tập về kiến thức, mà còn là khả năng tập trung, tính kiên trì, khả năng tự suy nghĩ cũng như khả năng tương tác tốt với mọi người. Nếu được hỗ trợ đúng cách trong những năm phát triển định hình này, trẻ em sẽ trở thành những người lớn tự mình có động lực ham học hỏi, có tư duy linh hoạt và sáng tạo, không chỉ ý thức được nhu cầu của người khác mà còn tích cực thúc đẩy sự hài hòa trong cuộc sống.

Phương pháp này dành cho các bé muốn được học trong những môi trường phù hợp với nhu cầu bản thân. Các trẻ em có nhu cầu đặc biệt cũng sẽ có được sự phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là những trẻ với chứng rối loạn thiếu tập trung hoặc có những vấn đề về tâm lý cũng như các khả năng nhận biết khác. Những ưu điểm này có được dựa trên sự quan tâm đến từng cá thể của các giáo viên hướng dẫn.

Trong lớp học Chương trình Montessori tập trung vào 5 điểm:

Thực hành cuộc sống - Trẻ được học cách tự chăm sóc, phục vụ bản thân, bảo vệ môi trường như thắt dây giày, mặc áo khoác, tự chuẩn bị đồ ăn uống đơn giản, tự đi vệ sinh và có thể dọn dẹp sau khi dây bẩn. Trẻ học độc lập, tập trung và sử dụng tốt kỹ năng vận động. Trẻ được học cách sử dụng nhà bếp, rửa chén, lau chùi và làm sạch một vật nào đó. Tất cả những kỹ năng ấy của trẻ được thực hiện thông qua nhiều loại nguyên vật liệu và các hoạt động khác nhau. Đối với ba năm đầu tiên của cuộc sống, trẻ tiếp nhận một cảm giác trật tự trong các môi trường hoạt động của chúng. Trẻ say sưa tìm hiểu cách thức hành động theo một cách nhất định. Trẻ 3-6 tuổi đang học cả hai cách là xây dựng và làm theo cách của bản thân để khám phá, tìm hiểu, và trau chuốt những điều mà trẻ đã biết.

Giáo dục nâng cao nhận thức giác quan 

Tất cả các bài học đầu tiên thông qua các giác quan. Bằng cách tách riêng mọi thứ để dạy, trẻ có thể dễ dàng tập trung hơn vào nó. Có rất nhiều học cụ khác nhau được thiết kế để giúp đỡ trẻ phát triển năm giác quan như xúc giác, thị giác, thính giác, khứu giác và vị giác. Và những bài luyện tập giúp trẻ sử dụng toàn bộ 5 giác quan để hoàn thành.

Nghệ thuật ngôn ngữ

Trẻ được khuyến khích để thể hiện bản thân bằng ngôn ngữ và được dạy để nhận ra mặt chữ cũng như một bước tiền thân của kỹ năng đọc, đánh vần, sử dụng ngữ pháp và kỹ năng viết chữ.  Ngôn ngữ được giới thiệu với việc sử dụng các âm thanh. Trẻ được khuyến khích thể hiện, bày tỏ bản thân mình bằng lời.

Toán học và hình học

Các biểu tượng về toán học được giới thiệu cho trẻ thông qua số lượng và các tài liệu cụ thể. Chuẩn bị cho trẻ khả năng làm việc với các hệ thống thập phân, hình học và thiết lập các mẫu phân tích tư duy. Ngoài ra, trẻ còn được học đếm số và các phép tính cộng, trừ, nhân, chia, số thập phân và hình học. Trẻ em sẽ được học về những con số bằng những kỹ thuật trên bàn tay và sử dụng những đồ vật cụ thể.

Những chủ đề về văn hóa 

Trẻ được tìm hiểu lịch sử và địa lý cũng như về những dân tộc và các nền văn hóa khác nhau trên thế giới cùng với tìm hiểu động vật, thời gian, lịch sử, âm nhạc, chuyển động, khoa học và kỹ thuật. Trẻ sớm đạt được sự hiểu biết về các khái niệm như lục địa, quốc gia, tên các quốc gia trên thế giới thông qua việc học với các bản đồ màu cùng với các dữ kiện, hình ảnh về quốc gia đó.

* Ngoài ra áp dụng trên các mặt lĩnh vực:

Thể chất và khoa học xã hội:

Giới thiệu cho trẻ về các sự vật, hiện tượng ở thế giới xung quanh bằng cách tận dụng những điều kiện tự nhiên sẵn có.

Nghệ thuật, âm nhạc và phong trào:

Đây là những hoạt động lồng ghép vào các hoạt động học có tác dụng kích thích việc sáng tạo của trẻ. Trẻ em phát triển sáng tạo theo ý của chúng và sử dụng tốt các kỹ năng, vận động, nhận thức, sự cân bằng và nhịp điệu.

Tất cả các môn học được gắn với nhau theo một cách khoa học để có thể bổ sung cho nhau. Những món đồ chơi và những học cụ khác được đặt khắp nơi trong phòng học để bé có thể thấy được những lựa chọn của mình sau đó chọn một bài tập tùy thuộc vào sự yêu thích của bản thân:

- Trẻ tự chọn khu vực học và theo đuổi hứng thú của mình đến khi trẻ muốn đổi qua hoạt động khác.